Pages

Historia wyspy Rodos

Poznaj długą i bardzo bogatą historię wyspy Rodos

    

    Wyspa Rodos może pszczyczić się bardzo długą i bogatą historią. Położenie geograficzne między światem chrześcijańskim a islamskim sprawiło, że wyspa często zmieniała właścicieli. Liczne wojny wywarły znaczny wpływ na kształtowanie się Rodos.

    Najstarsze ślady osadnictwa na wyspie Rodos pochodzą z późnej ery brązu. Najdawniejszy odnaleziony ośrodek miejski, prawdopodobnie osada portowa pochodzi z okresu 1550-1410 p.n.e. Odkrycia archeologiczne potwierdzają, że wyspa była zasiedlona około 1000 roku p.n.e.
W VI wieku p.n.e. Rodos został podbity przez Persję. Miasto Rodos zostało założone w 408 roku p.n.e. na północnym wybrzeżu wyspy. Za czasów greckich miasto stanowiło ważny ośrodek handlowy i kulturowy. Na Rodos miał się odbyc słynny pojedynek dwóch greckich malarzy Apellesa i Protogenesa, po którym Protogenes uznał się za pokonanego. Najsłynniejszym pięściarzem starożytnym był Diagoras z Rhodos, zwycięzca olimpijski w 464 r. p.n.e. Cała wyspa kolejno zmieniała właścicieli. Njapierw została włączona, razem z całą Grecją do Cesarstwa Rzymskiego, a po rozpadzie imperium do Cesarstwa Bizantyjskiego. W roku 672 miasto Rodos zostało zdobytę przez Arabów, którym dowodził Muawij I założyciel dynastii kalifów arabskich Umajjadów. W 1090 roku po bitwie pod Manzikertem miasto zostało zajęte przez Turków Seldżuckich a następnie odbite przez bizantyjskiego cesarza Aleksego I Komnena w czasie I krucjaty. W roku 1309 miasto Rodos stało się główną siedzibą Zakonu Joannitów, którzy mieli znaczny wkład w rozwój wyspy. W tym czasie budowano na Rodos wspaniałe zamki i foryfikację, których pozostałości istnieją do dnia dzisiejszego. Z tego to miejsca statki Joannitów przeprowadzały ataki na flotę muzułmańską we wschodnim rejonie Morza Śródziemnego, kontrolując tamtejszy handel morski. W roku 1444 Joanici zdołali odeprzeć atak egipskiego sułtanatu Mamuleków. W roku 1480 wielki osmański dowódca Mehmed II Zdobywca rozpoczął oblężenie miasta Rodos w celu ostatecznego pokonania Joannitów. Po 89 dniach oblężenia muzułmanie wycofali się. Ich klęska przeszkodziła w planowanym podboju całej Italii przez Turków. Państwo Osmańskie kontynuowało podboje i w roku 1517 zdobyty i włączony do imperium został Egipt. Dzięki temu Turcy uzyskali swobodne połączenia pomiędzy Konstantynopolem a miastami Aleksandrii, jednak droga morska była cały czas zagrożona przez Zakon Joannitów, który niejednokrotnie niweczył ekspansyjne plany Turków.  W 1522 roku na Rodos przybyły wojska ottomańskie pod wodzą sułtana  Sulejmana I Wspaniałego. Na pokładzie 400 statków przybyło około 160000 ludzi, którzy rozpoczęli oblężenie miasta. Za murami zamku znalazło się 7 500 Joannitów. Po oblężeniu w 1480 roku Joannici znacznie rozbudowali miasto, zwłaszcza jego fortyfikację czyniąc z Rodos jedną z najwspanialszych fortec ówczesnego okresu. Twierdza składała się z 3 pierścieni mórów obronnych. Głównym dowódcą obrony miasta był wielki mistrz Filip de Villiers de L' Isle Adam. Artyleria osmańska rozpoczęła ostrzał miasta z trzech stron. 28 czerwca sułtan Osmanów Sulejman I Wspaniały przybył na wyspę, aby przejąć osobiście dowodzenie nad wojskiem. Potężny ostrzał z dział, stopniowo wyrządzał w murach miasta coraz większe szkody. Kolejne, nieustanne szturmy, z wielkimi trudami odpierane były przez Zakon Joannitów, zadający mimo to dotkliwe straty najeźdźcą. 24 września żołnieże tureccy przypuścili kolejny szturm, prawie zakończony zwycięstwem. Jednak ponownie obrońcom Rodos udało się odeprzeć przeciwnika. Ten atak kosztował Imperium Osmańskie kilka tysięcy ludzi, w tym wielu znakomicie wyszkolonych janczarów. Kolejne dni to kontynuacja ostrzału artyleryjskiego i próby szturmów jednak zakończonych niepowodzeniem. 27 października 1522 roku kanclerz Zakonu Joannitów nakazał swojemu wiernemu słudze, potajemnie przedostać się do obozu przeciwnika, któremu zamierzał poddać miasto. Przygotowywany spisek wydał się jednak a obydwoje oskarżeni zostali o zdradę i straceni. Walki o miasto Rodos jak i całą wyspę toczyły się dalej, aż do końca roku, kiedy to sytuacja obrońców pozbawionych nadziei oraz pomocy z zewnątrz stała się tragiczna. W dniach 11-13 grudnia ogłoszono zawieszenie broni, podczas którego doszło do rozmów pokojowych z Turkami. Joannici odrzucili jednak żądania poddania miasta, przez co walki wybuchły na nowo. Kolejny szturm przeprowadzony 17 grudnia. Przewidując bezcelowość dalszej walki, 22 grudnia Joannici poddali się, otrzymując obietnicę swobodnego opuszczenia wyspy. Dnia 1 stycznia 1523 roku rycerze zakonni wraz z kilkoma tysiącami mieszkańców wyspy opuścili wyspę Rodos, kierując się na Kretę. Wyspa Rodos została w posiadaniu Turków aż do wojny turecko-włoskiej, która trwała w latach 1911-1912. Po wojnie wyspa Rodos znalazła się pod władzą faszystowskich Włoch jako część Dodekanezu. Władzę Włoch nad wyspą Rodos potwierził Traktat w Lozannie w 1923 roku, na podstawie którego nastąpiła wymiana ludności między Grecją i Turcją. W czasie panowania włoskiego nastąpiła znaczna rozbudowa miasta. Dokonano wielu modernizacji infrastruktury na wyspie, budując szpitale, wodociągi, elektrownię, ograniczając malarię i wznosząc liczne budynki w typowym dla faszystowskich Włoch stylu architektonicznym. W 1936 roku na około 130000 mieszkańców Rodos, 7000 stanowili Włosi. W czasie II Wojny Światowej, w roku 1945 wyspę zajęli alianci. Po kapitulacji Włoch 8 września 1943 roku pierwszym garnizonem włoskim na Dodekanezie, który poddał się aliantom już w tym samym dniu był ten na wyspie Kastelorizo. Następnego dnia na Rodos zrzucono spadochroniarzy, na czele których stał lord George Jellicoe. Jego zadaniem było przekonanie włoskiego admirała Inigo Campioniego do przejścia na stronę Brytyjczyków. Negocjacje zostały przerwane, gdy niemiecki generał Ulrich Kleemann, wydał rozkaz ataku na garnizon włoski, który skapitulował po dwóch dniach. Okupacja wyspy przez wojska hitlerowskich Niemiec, miała istotne znaczenie w bitwie o Dodekanez w 1943 roku. W tym okresie Niemcy zamordowali około 2000 żyjących na wyspie Żydów. 28 października 1947 wyspa Rodos na mocy pokoju paryskiego z 1947 wraz z całym Dodekanezem została przekazana Grecji.

Kolos RodyjskiKolos Rodyjski – jeden z siedmiu cudów starożytnego świata. Był to olbrzymich rozmiarów posąg Heliosa wykonany z brązu i wybudowany u wejściu do portu na wyspie Rodos przez Charesa z Lindos w 292-280 roku p.n.e. Monument wykonano dla upamiętnienia zwycięstwa Seleukosa I Nikatora nad Demetriuszem Poliorketesem (304 p.n.e.). Posąg miał około 32-36 metrów wysokości i ważył około 70 ton. Widoczny był już z okolicznych wysp. Według zapisków kronikarskich do budowy tKolosa Rodyjskiego zużyto 500talentów (około 12,7 tony) brązu oraz 300 talentów (około 7,6 tony) żelaza do wykonania szkieletu. Cała budowa trwała 12 lat. Konstrukcja figury oparta była na żelaznym szkielecie wypełnionym gliną i obłożonym elementami z brązu. Przy montażu kolosa Chares zastosował oryginalną metodę: w miarę budowy posąg obsypywano ziemią tworząc ogromny kopiec, który po zakończeniu budowy rozkopano. Niektóre wyobrażenia posągu Heliosa na Rodos ukazują go w rozkroku nad wejściem do portu – statki miałyby wtedy przepływać pod posągiem. Uważa się, że nie jest to właściwy obraz. według niektórych historyków taka konstrukcja nie była możliwa ze względów technicznych. Według opisów starożytnych kolos przedstawiał boga Heliosa w postawie wyprostowanej, odchylonego nieco do tyłu, wpatrującego się z natężeniem w dal i osłaniającego prawą dłonią oczy. Głowę jego zdobiła promienista korona. Całość stała na marmurowym postumencie wybudowanym u wejścia do zatoki portu. Pierwotnie Helios miał błogosławić Rodos wyciągniętą ku przodowi prawą ręką, ale zrezygnowano z tego z przyczyn technicznych (niemożność zapewnienia figurze odpowiedniej stabilności przy takiej postawie). Kolos Rodyjski uległ zniszczeniu w224 roku p.n.e., podczas trzęsienia ziemi. Jak pisał Strabon "statua leżała na ziemi powalona trzęsieniem ziemi i przełamana w kolanach". Można przypuścić, że do zniszczenia kolosa przyczyniła się korozja szkieletu, wykonanego z nie najlepszej jakości starożytnego żelaza i znajdującej się w wilgotnym środowisku wypełniającej posąg gliny. Powalony posąg nadal budził niekłamany podziw starożytnych swoimi rozmiarami.Pliniusz Starszy wspomina, że tylko niewielu ludzi było w stanie objąć obydwiema rękami duży palec ręki statuy. Zrujnowany posąg leżał w wodzie aż doVII wieku. Arabowie, którzy w 654 roku zdobyli Rodos, sprzedali go na złom wędrownemu kupcowi z Emessy. Nabywca, jak podaje kronika Teofanesa Wyznawcy , rozbił resztki posągu i wywiózł je, objuczywszy nimi 900 wielbłądów. Ostatnie odkrycia archeologiczne dowodzą że posąg mógł stać na wzgórzu, na którym stoi teraz zamek.

Przewodnik Turystyczny

Reklama